images/thecure/mood/ یافت نشد!images/thecure/mood/ یافت نشد! مدیریت زراعی در شرایط کم آبی و خشکسالی
[-]
آخرین ارسالی ها
دروازه سنگی
شروع کننده:radmehrr آخرین ارسال توسط:nffgealm پاسخ ها:133596 تاریخ ایران و جهان مشاهده:1093076 زمان:امروز
ارتباط فضای سبز و معماری امروزی
شروع کننده:wallflore آخرین ارسال توسط:wallflore پاسخ ها:0 آب و خاک مشاهده:44090 زمان:May-Mon-2017
عوامل تحریک کننده بروز سرطان
شروع کننده:idehshot آخرین ارسال توسط:idehshot پاسخ ها:0 پزشکی و سلامت مشاهده:47174 زمان:Apr-Thu-2017
قفل دیجیتالی سامسونگ مدل shs – h700
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 الكترونيك صنعتي مشاهده:44784 زمان:Apr-Wed-2017
دستگیره الکترونیکی epic مدل ef-8000
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 الكترونيك صنعتي مشاهده:55006 زمان:Apr-Wed-2017
مزیت پمپ های خانگی و انواع پمپ خانگی
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 تاسيسات الكتريكي مشاهده:57779 زمان:Apr-Wed-2017
الکتروپمپ شناور چیست و چه کارایی در صنعت دارد؟
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 تاسيسات الكتريكي مشاهده:47737 زمان:Apr-Wed-2017
موتور برق بنزینی Elemax
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 سيستم هاي قدرت مشاهده:51839 زمان:Apr-Wed-2017
موتورژنراتور ولوو چیست؟
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 سيستم هاي قدرت مشاهده:57645 زمان:Apr-Wed-2017
موتور برق دیزل Robin
شروع کننده:tinat آخرین ارسال توسط:tinat پاسخ ها:0 سيستم هاي قدرت مشاهده:42956 زمان:Apr-Wed-2017
Plugin By Hamed


ارسال پاسخ 
 
امتیاز موضوع:
  • 84 رأی - میانگین امیتازات : 2.62
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
مدیریت زراعی در شرایط کم آبی و خشکسالی
May-Wed-2011, 09:26 PM
ارسال: #1
آفلاین
مدیریت زراعی در شرایط کم آبی و خشکسالی
مقدمه

اگر چه خشکسالی پدیده ای است که عموماً قابل پیش بینی و مورد انتظار می باشد، اما وقوع، دوام و شدت خشکسالی در مناطق مختلف تا حد زیادی متفاوت بوده و بالطبع راهکارهای مناسب مقابله دولت و مردم با آن نیز در شرایط مختلف یکسان نخواهد بود. بنابراین ضروری است که سیاست های برنامه ریزی و راهبردی مناسب جهت حفاظت و حمایت در مقابل خشکسالی تنظیم گردد. در سطح برنامه ریزی، مدیران نیازمند تدارک برنامه مناسب برای مقابله با خشکسالی در حدی که توسط پیش بینی های هیدرولوژیکی منطقه ای مورد نیاز است، می باشند.

خشکسالی تولید محصولات کشاورزی و فرآورده های دامی را بطور جدی مورد تهدید قرار داده و تولید کنندگان را با مشکلات عدیده مواجه می سازد. از آنجا که کشور ما در منطقه خشک و نیمه خشک کره زمین واقع شده، طبیعی است که پدیده خشکسالی و کم آبی، سرزمین ما را تحت تأثیر قرار دهد. هم اکنون خسارات ناشی از خشکسالی دو سال اخیر به میلیاردها ریال رسیده که در چنین مواقعی اگر با کمک دولت و برنامه ریزی، فکری برای آن نشود، بطور قطع وسعت آن بیشتر می شود. جوابهای قانع کننده عملی در مواقع خشکسالی وجود دارد. گیاهان آب و مواد غذایی محلول در خاک را استفاده کرده و کربن بصورت CO2 بوسیله گیاه جذب و تحلیل می شود. این فرآیند که کربوکسیلاسیون نامیده شده و مکانیزم اساسی را برای تثبیت این گاز در کربن گیری فراهم می سازد. ترکیب معدنی گیاه را معمولاً بر اساس ماده خشک ( DM ) بیان می کنند. بنابراین در سنتز یک واحد ماده خشک، گونه های مختلف گیاهی نیازهای آبی متفاوتی داشته و با بررسی این خصوصیات، گیاهان مقاوم به خشکسالی ( عدس ) و حساس ( برنج ) تشخیص داده می شوند. غیر از این پدیده ، نیاز آبی گیاهان در فصول سال با دماهای متفاوت نیز در حال نوسان می باشد.

حال با توجه به احتمال وقوع مجدد خشکسالی در آینده بایستی اقدامات مدیریتی مناسب را بعمل آورد که در این میان مدیریت زراعی در شرایط کم آبی و خشکسالی از اهمیت خاصی برخوردار است که ذیلاً مورد بحث قرار می گیرد:

تدابیر لازم در مدیریت زراعی در شرایط خشکسالی

چنانچه محدودیت های اعمال شده توسط اقلیم، منابع قابل دسترس، پوشش گیاهی و خاک از طریق عملیات صحیح استفاده از اراضی مورد ملاحظه قرار نگیرد، اراضی خشک و نیمه خشک ممکن است مستعد بیابانزایی شوند. استفاده صحیح از اراضی، اثرات زیان بخشی را که منجر به نامتعادل شدن و در نتیجه انهدام شرایط اکولوژیکی شده و نهایتاً به کم شدن تولید بیولوژیکی زمین می انجامد، کاهش می دهد. برخی عوامل مهم در مدیریت زراعی را در چنین شرایط کم آبی می توان بصورت زیر مورد توجه قرار داد:

# فواصل خطوط کشت

در مواقع کمبود و محدودیت منابع آبی در زراعت گیاهان وجینی مانند پنبه، آفتابگردان، چغندر قند، سیب زمینی ، کنجد، سویا، بادام زمینی و غیره، بایستی فواصل خطوط کشت و بوته ها در روی ردیف های کشت را کمتردر نظر گرفت. بدین ترتیب هم در واحد سطح، از گیاهان بیشتری بهره وری صورت گرفته و هم از رطوبت کم موجود در خاک حداکثر استفاده بعمل می آید.

# کنترل علفهای هرز

اکثر گیاهان برای ادامه حیات نیاز به نور، آب و مواد غذایی دارند. عتفهای هرز نیز معمولاً در مزارع همراه با گیاهان زراعی دیده می شوند و در استفاده از مواد مورد نیاز رشد با آنها رقابت می کنند؛ در نتیجه این مواد به میزان کافی در اختیار گیاهان زراعی قرار نمی گیرند. لذا تضمین ادامه حیات گیاه زراعی و عملکرد، هردو بطور جدی کاهش می یابد و این امر زمانی چشمگیر می شود که یک یا چند عامل مورد نیاز رشد مانند آب در محیط محدود باشد.

# اثرات کاربرد کودها

اثرات کاربرد کودها نیز در مصرف آب جایگاه ویژه ای دارد. ازت یکی از مهمترین عناصر غذایی در تغذیه گیاهان بوده و اغلب عملکرد محصولات زراعی را محدود می کند. کاهش مصرف این نوع ماده غذایی و نحوه کوددهی نیز جزء تدابیری است که در خشکسالی ها بایستی مد نظر باشد. از سویی توصیه کودهای پتاسه در نسبت های بالاتر، بدلیل همراه بودن با تغلیظ شیره گیاهی، مقاومت گیاه را به کم آبی افزایش خواهد داد.

# تخریب نیروی موئینگی

بمنظور جلوگیری از کاهش رطوبت خاک پس از آبیاری و یا بارندگی که امری اجتناب ناپذیر می باشد، بایستی جهت تخریب نیروی موئینگی ( Capillarity ) اقدامات لازم صورت گیرد.

# پوشش گیاهی

وجود پوشش گیاهی می تواند ذخیره رطوبتی خاک را افزایش دهد و در ثبات عملکرد محصول موثر باشد. این رطوبت ذخیره شده ممکن است از خسارت دوره های کوتاه مدت خشکی بکاهد و عدم وقوع بارندگی را جبران نماید. لذا تبخیر سطحی خاک را می توان با بر جای گذاردن بقایای گیاهی ( مالچینگ ) و حفظ وضعیت کلوخه ای خاک سطحی نقصان داد و یا به عبارتی دیگر اثر بقایای گیاهان مزرعه در کاهش اثر رواناب مستقیماً باعث کاهش فرسایش آبی می گردد. از طرفی زراعت مناطق اقلیمی حاشیه ای ( بخصوص گسترش کشاورزی آبی در طی سالهای پر باران و کشت محصولات نامناسب) مستلزم انهدام پوشش گیاهی طبیعی و غالباً سبب افزایش فرسودگی لایه بالایی خاک بعد از برداشت می شود؛ مگر اینکه بقایای گیاهان برای حفاظت خاک از مزرعه برداشت نشود. کشت مناطق حاشیه ای سبب از بین رفتن خاک بویژه در سراشیبی ها در خاکهای شنی و خاکهای کم عمق می شود بطوریکه بعد از انهدام پوشش گیاهی طبیعی، محافظت آنها از فرسایش نسبتاً مشکل خواهد بود.

# عملیات خاک ورزی

در آماده سازی بستر بذر جهت خرد و ریز کردن کلوخه های خاک بایستی از ادوات مناسبی استفاده نمود تا از تبخیر سطحی ممانعت بعمل آید و همچنین در اوقاتی از روز که دما خیلی بالاست بایستی از عملیات خاک ورزی قویاً خودداری شود. تردد زیاد ماشین آلات نیز می تواند سبب فشرده شدن خاک گردد که در اراضی خشک و نیمه خشک امری عادی است . این پدیده می تواند قابلیت نفوذ خاک را کاهش داده، سبب افزایش رواناب سطحی و در نتیجه فرسایش خاک شود که نهایتاً از رشد گیاه جلوگیری می کند و پس از آن زمین لم یزرع و بیابانی می شود.

# شور شدن اراضی

بالا بودن شوری آب آبیاری و نیز عملیات کوددهی سبب شور شدن خاک می گردد. شوری بر فرآیند اسمزی موثر بوده و سبب خشکی فیزیولوژیکی می شود؛ این مورد مشابه وضعیتی عمل می کند که بارندگی کم و تبخیر زیاد است. بنابراین شوری یکی از عواملی است که رطوبت قابل دسترس و توزیع پوشش گیاهی را تعیین می کند. تراوشات نمک در نتیجه جایگزینی گیاهان دایمی که ریشه های عمیق دارند با محصولات سالانه که ریشه های کم عمق دارند نیز باعث انهدام پوشش گیاهی می شود. این امر بخصوص در زمین هایی که لایه زیرین خاک از مواد سخت تشکیل شده قابل ملاحظه است و شدت آن با آیش بعد از برداشت بیشتر می شود.

# مدیریت آبیاری

انتخاب روشهای مناسب آبیاری نیز جزء تدابیری است که بایستی اتخاذ گردد. با هر آبیاری تقریباً تمامی سطح خاک مرطوب می شود و استفاده از شیار برای این منظور باعث می شود که تنها بخشی از سطح خاک خیس شود. بدین ترتیب، اتلاف آب از طریق تبخیر کاهش می یابد و ساختمان خاک کمتر تخریب می شود. اغلب گیاهان زراعی بوسیله این شیارهای باریک که موسوم به جویچه (فارو) می باشند آبیاری می شوند. مزیت این قبیل فاروها کارایی آنها در مواقعی است که آب موجود جهت انجام آبیاری کم باشد. و اگر آبیاری در ساعات خنک روز صورت گیرد دارای مزایای بیشتری است. از سویی تأخیر در مراحل آبیاری باعث می شود که نفوذ ریشه گیاهان جهت دسترسی به آب مورد نیاز تا عمق نسبتاً بیشتری صورت گیرد. برای به حداقل رساندن تلفات آب در کنار تدابیر دراز مدت می توان روشهای آبیاری میکرو و یا اصطلاحاً آبیاری با مقدار آب کم را بکار برد که آبیاری قطره ای معمولی ترین روشی است که بیشتر کشاورزان و باغداران با نام آن آشنایی دارند و پیچیدگی هایی که در طراحی و استراتژی این نوع سیستم های آبیاری وجود دارد، کاربرد مستقیم آن را برای کشاورزان غیرممکن می سازد.

بطور کلی مدیریت آبیاری در دوره های خشکسالی بسیار حائز اهمیت است. زیرا اگر چه برنامه ریزی و طراحی پروژه های آبیاری با به حساب آوردن دوره های خشکسالی منظور می گردد، اما به هر حال به دلایل فنی، اقتصادی و سیاسی تنها تا درجه معینی می توان پیش بینی های جبرانی را در طراحی سیستم اعمال نمود و بالطبع بروز کم آبی در شرایط تداوم خشکسالی اجتناب ناپذیر است. بهبود عملیات بهره برداری، نگهداری و بهسازی تأسیسات توزیع و تحویل آب یکی از ابزارهای بسیار موثر در مقابله با پدیده خشکسالی است. این عملیات امکان تحویل مناسب و عادلانه آب و کنترل برنامه های آبیاری مورد نظر در شرایط خشکسالی را مهیا می سازند. برخی تمهیدات که باید برای مقابله با خشکسالی ها در مدیریت شبکه های آبیاری اعمال گردد عبارتند از : بهبود عملیات بهره برداری و نگهداری تأسیسات آبیاری، بهسازی و مدرنیزه کردن سیستم های توزیع و تحویل آب، برنامه ریزی تقویم آبیاری، قیمت گذاری مناسب آب، تلفیق بهره برداری آبهای سطحی و زیرزمینی، اجرای روش توزیع نوبتی به جای روش دائمی توزیع آب در شبکه کانالها، استفاده مجدد از آب زهکش ها و پساب تصفیه شده فاضلابهای شهری با رعایت مسائل زیست محیطی.

# آموزش زارعین

در کل بایستی به یک کشاورز، عملیاتی را که لازمه جلوگیری از تلفات آب در حداقل قابل توجهی می باشد، توصیه نمود و این مسئله عمدتاً جنبه آموزشی دارد : زارع نیازمند فهم عملیات و اصول و متدهای قابل قبولی است که جنبه کاربردی داشته باشند. محدودیت های بهره برداری از نظر تحویل آب و ضرورت در تغییر الگوی زراعی باید به زارعین در شروع اجرای عملیات آموزش داده شود تا از برخوردها و بی نظمی های احتمالی جلوگیری بعمل آید.
مشاهده وب سایت کاربر یافتن تمامی ارسال های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
Apr-Sun-2013, 10:16 AM
ارسال: #2
RE: مدیریت زراعی در شرایط کم آبی و خشکسالی
با سلام
مطالب بسيار خوبي از اين سايت دريافت كردم. ممنون بابت راهنمائي تون
یافتن تمامی ارسال های این کاربر
نقل قول این ارسال در یک پاسخ
ارسال پاسخ 


[-]
پاسخ سریع
پیام
پاسخ خود به این مطلب را اینجا بنویسید.


تأیید تصویر
تأیید تصویر
(غیر حساس به کوچکی - بزرگی حروف)
لطفاً متن درون تصویر امنیتی را در کادر وارد نمایید. این عمل از ارسال های خودکار جلوگیری می کند.

موضوع های مرتبط با این موضوع...
موضوع: نویسنده پاسخ: بازدید: آخرین ارسال
  مدیریت اسید شویی در سیستم های آبیاری قطره ای: salamjavaneh 0 2,493 Apr-Sun-2011 12:03 AM
آخرین ارسال: salamjavaneh
  کم آبی جهانی ،مدیریت بهره برداری و فرهنگ مصرف منابع آبی salamjavaneh 0 2,178 Apr-Sun-2011 12:02 AM
آخرین ارسال: salamjavaneh

پرش به انجمن:

بازگشت به بالابازگشت به محتوا